Hội nghị thượng đỉnh EU-Canada 2026: Các nhà lãnh đạo đánh dấu thời điểm lịch sử trong quan hệ song phương

Hội nghị thượng đỉnh và ý tưởng liên kết

Chủ tịch Ủy ban Ursula von der Leyen, cùng với Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa, đã tham gia Hội nghị thượng đỉnh EU-Canada do Thủ tướng Canada Mark Carney chủ trì tại Montréal. EU và Canada quyết tâm nắm bắt đà chính trị chưa từng có trong quan hệ song phương và xây dựng quan hệ đối tác gần gũi nhất có thể. Như Chủ tịch von der Leyen đã công bố trong bài phát biểu State of the Union năm 2026, Hội nghị thượng đỉnh đã thảo luận ý tưởng Canada trở thành thành viên liên kết của EU với sự gắn kết chặt chẽ hơn về chính sách, chương trình và quản trị. Chủ tịch đã giải thích thêm về điều này trong cuộc họp báo kết thúc với Chủ tịch Costa và Thủ tướng Carney: "Ý tưởng của chúng tôi rất đơn giản. Đó là 'liên kết mà không gia nhập'. Bởi vì các Hiệp ước EU rất rõ ràng. Một quốc gia ngoài châu Âu không thể gia nhập EU. Nhưng chúng ta có thể thay thuật ngữ gia nhập bằng 'tham vọng và tầm nhìn chung'. Chúng ta có thể xây dựng một quan hệ đối tác tiến gần đến tư cách thành viên hơn bất cứ điều gì chúng ta đã làm trước đây."

Alliance for the Future và trọng tâm

Trong Hội nghị thượng đỉnh, EU và Canada đã khởi động Alliance for the Future, được Chủ tịch von der Leyen mô tả là không gian chung cho tăng trưởng, thịnh vượng, khả năng phục hồi và an ninh kinh tế. "EU và Canada gần như là hạt nhân," bà nói. Alliance sẽ tập trung vào các lĩnh vực chiến lược như thương mại, kỹ thuật số, nguyên liệu thô quan trọng, năng lượng, dịch vụ tài chính, an ninh, mức độ sẵn sàng. Quan hệ gắn kết giữa người dân là một mục tiêu khác, nhằm mở rộng hợp tác trong khuôn khổ Horizon Europe và Erasmus+, cho phép người châu Âu và người Canada cùng học tập, làm việc, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo. Trong bài phát biểu tại C.D. Howe Institute, Chủ tịch cho biết quan hệ liên kết sẽ được xây dựng trên ba trụ cột: "Thứ nhất, điều đó có nghĩa là gắn kết hơn về chính sách. Chúng ta có thể hợp tác trên mọi lĩnh vực, từ AI và khí hậu đến năng lượng hoặc an ninh. Thứ hai, điều đó có nghĩa là gắn kết hơn về quản trị. Điều đó có nghĩa là chia sẻ nhiều công việc hơn giữa Ủy ban châu Âu và chính phủ Canada. Hợp tác này cũng có thể bao gồm: Nghị viện với Nghị viện, giữa hai nghị viện của chúng ta, và Tòa án với Tòa án. Và thứ ba, điều đó có nghĩa là gắn kết hơn trong các chương trình của nhau."

Kết quả hội nghị thượng đỉnh và các thỏa thuận hợp tác

Hội nghị thượng đỉnh kết thúc với một loạt kết quả làm nền tảng cho Alliance for the Future. EU và Canada đã kết thúc đàm phán cho Digital Trade Agreement, thỏa thuận này sẽ bổ sung cho thành công của CETA, hiệp định thương mại tự do EU-Canada. Một thỏa thuận giữa Canada và European Investment Bank về đầu tư vào nguyên liệu thô quan trọng cũng đang được hoàn thiện, mở rộng hợp tác hiện có trong lĩnh vực này. Chủ tịch thông báo rằng EU sẽ mở mạng siêu máy tính của mình cho Canada, tăng cơ hội cho nghiên cứu chung và tham vọng chung về dẫn đầu trong AI đổi mới và đáng tin cậy. Các thỏa thuận khác đã đạt được bao gồm một thỏa thuận hiện đại hóa về hợp tác cạnh tranh, một thỏa thuận về chứng chỉ kỹ thuật số, ví danh tính kỹ thuật số và dịch vụ tin cậy, và các thỏa thuận nhằm khám phá cơ hội hợp tác về Galileo, IRIS 2, EU GOVSATCOM và kết nối Bắc Cực. EU và Canada cũng tái khẳng định sự ủng hộ không lay chuyển dành cho Ukraine; việc Canada tham gia Ukraine Support Loan trị giá €90 billion đã được ghi nhận. "Cùng nhau, chúng ta đang tăng cường hỗ trợ cho Ukraine," Chủ tịch kết luận.